Biofeedback to metoda relaksu, terapii oraz zwiększania możliwości umysłu wykorzystująca biologiczne sprzężenie zwrotne różnych sygnałów fizjologicznych, np. elektrycznej aktywności mięśni (EMG), elektrycznej aktywności skóry (EDA/GSR), czy temperatury ciała. Oznacza to, że odpowiednie narzędzia dostarczają ci informację zwrotną (feedback) o tym, co aktualnie dzieje się z twoim organizmem, jakie zmiany fizjologiczne w nim zachodzą. Dzięki temu możesz nauczyć się świadomie kontrolować i modyfikować funkcje, które normalnie nie są zależne od naszej woli (m.in. fale mózgowe, napięcie mięśni).

Biofeedback został wynaleziony w Stanach Zjednoczonych. Metodę stworzyli naukowcy Ośrodka Treningowego dla Astronautów (NASA). Obecnie staje się coraz bardziej popularnym narzędziem o szerokim zastosowaniu.

Skuteczność tej metody zależy od motywacji i silnej woli oraz zaangażowania użytkownika biofeedbacku.

Jak działa biofeedback?
Siedzisz wygodnie i grasz w grę komputerową. Czujniki odbierają informacje z twojego ciała, rejestrują stan napięcia, rozluźnienia, poziom stresu itp. Dane te są przekazywane do komputera, który analizuje je i dostarcza  zwrotnej informacji o tym, co się dzieje w formie czytelnego i zrozumiałego komunikatu (w formie wizualnej, akustycznej, dobrego wyniku, sukcesu lub porażki). Obserwując te komunikaty (feedback) dowiadujemy się, jaki stan osiąga nasz organizm i uczymy się jak kontrolować stres, rozluźniać się, lepiej oddychać.

Rodzaje biofeedbacku

Biofeedback EEG (Elektroencefalografia) lub neurofeedback
Trening wykorzystujący możliwość panowania nad własnymi falami mózgowymi charakterystycznymi dla różnych rodzajów aktywności za pomocą sprzężenia zwrotnego. Do głowy trenującego przyklejone są czujniki odbierające fale mózgowe, które są rejestrowane i przetwarzane przez komputer. Grą kieruje się jedynie za pomocą mózgu. Wykorzystanie sprzężenia zwrotnego umożliwia trenującemu obserwacje  dominujących w danej chwili fal mózgowych. Mózg stopniowo zaczyna reagować na wskazówki w postaci nagrody (gdy pojawia się aktywność mózgu w takim paśmie, które jest pożądane w danej osoby) oraz brak sukcesów w grze i uczy się w jaki sposób emitować właściwe fale mózgowe.

Biofeedback EMG (Elektromiografia)
Trening opierający się na zwrotnym sprzężeniu wykorzystującym sygnał w postaci napięcia mięśniowego. Urządzenia wychwytują elektryczne sygnały w określonych mięśniach i przekazują osobie trenującej informację o napięciu (sile, długości skurczu) lub rozluźnieniu mięśnia. Uczy świadomego napinania i rozluźniania poszczególnych grup mięśniowych.

Biofeedback GSR (Galvanic Skin Response)/ BSR (Basal Skin Response)
Trening, w którym za pomocą elektrod umieszczonych na opuszkach palców mierzy się elektryczne przewodzenie skóry zmieniające się w zależności od pobudzenia układu nerwowego i dostarcza się ćwiczącemu informacji zwrotnej o jego stanie psychosomatycznym.

Biofeedback oddechowy
Trening wykorzystuje aparat składający się z czujnika rytmu i długości wydechów. Pomaga opanować najlepszą technikę oddechową, która wpływa na lepsze funkcjonowanie organizmu oraz umiejętność relaksowania się.

Biofeedback temperaturowy
W treningu tym stosuje się urządzenie mierzące temperaturę skóry na opuszkach palców, ponieważ temperatura skóry zależy również od stanu psychicznego człowieka. Celem tego rodzaju biofeedbacku jest uzyskanie temperatury wyższej niż fizjologiczna dla danej osoby.